Meme Sağlığı İçin Hangi Sıklıkla Muayene Olunmalıdır?

Meme sağlığı için düzenli kontrol ve yaşa uygun tarama, meme kanserinin erken dönemde fark edilmesi açısından önemlidir. Meme kontrolünün ne sıklıkla yapılması gerektiği; yaş, aile öyküsü, genetik riskler, daha önce geçirilmiş meme hastalıkları ve kişinin genel sağlık durumuna göre değişebilir.

Türkiye'de uygulanan ulusal meme kanseri tarama programına göre 40–69 yaş arasındaki kadınlarda yılda bir klinik meme muayenesi ve iki yılda bir mamografi önerilmektedir. Daha genç yaşlarda ise meme farkındalığının geliştirilmesi ve kişisel risk durumuna göre hekim değerlendirmesi önem taşır.

20–40 Yaş Arasında Meme Kontrolü Ne Sıklıkla Yapılmalı?

20–40 yaş arasındaki kadınlarda meme sağlığı açısından düzenli farkındalık önemlidir.

• Ayda bir kendi kendine meme muayenesi,
• Ailede birinci derece akrabada meme kanseri öyküsü varsa yılda bir klinik meme muayenesi,
• Birinci derece akrabasında meme kanseri öyküsü bulunmayan kadınlarda iki yılda bir rutin klinik meme muayenesi

önerilmektedir.

Ailede meme kanseri öyküsü bulunan kadınlarda ise kontrol programı yalnızca yaşa göre belirlenmemeli, kişisel ve ailesel riskler değerlendirilmelidir.

40–69 Yaş Arasında Meme Muayenesi Ne Sıklıkla Yapılmalı?

40–69 yaş arasındaki kadınlarda meme kanseri taraması daha düzenli bir programla yapılmaktadır.

Yılda bir:
Klinik meme muayenesi

İki yılda bir:
Muayene sonucuna göre gerekirse mamografi

Bu yaş grubunda herhangi bir şikâyet olmasa bile taramaların düzenli olarak sürdürülmesi önemlidir.

Kendi Kendine Meme Muayenesi Her Ay Yapılmalı mı?

Türkiye'deki sağlık otoritelerinin bilgilendirmelerinde 20 yaşından itibaren ayda bir kendi kendine meme muayenesi konusunda farkındalık ve uygulama önerilmektedir.

Kendi kendine meme kontrolünde memelerin görünümünde veya dokusunda daha önce olmayan değişikliklere dikkat edilmelidir.

Özellikle;

• Yeni ortaya çıkan meme kitlesi veya sertlik,
• Koltuk altında ele gelen şişlik veya kitle,
• Meme cildinde çökme veya kalınlaşma,
• Meme başında içe çekilme,
• Meme başından olağandışı veya kanlı akıntı,
• Memede belirgin büyüme veya şekil değişikliği,
• Geçmeyen kızarıklık veya cilt değişikliği

fark edildiğinde bir sonraki rutin kontrol beklenmeden doktora başvurulmalıdır.

Ailesinde Meme Kanseri Olan Kadınlar Ne Sıklıkla Kontrol Olmalı?

Ailede meme kanseri bulunması, kişinin meme kanseri risk değerlendirmesinde önemli bir faktördür. Özellikle anne, kız kardeş veya kız çocuk gibi birinci derece akrabalarda meme kanseri öyküsü bulunması durumunda tarama planı kişiselleştirilebilir.

Bu kadınlarda;

• Kanserin aile bireyinde hangi yaşta ortaya çıktığı,
• Birden fazla aile bireyinde meme veya yumurtalık kanseri bulunup bulunmadığı,
• Erkek meme kanseri öyküsü,
• Bilinen genetik mutasyonların bulunup bulunmadığı

gibi bilgiler değerlendirilmelidir.

Meme Sağlığı İçin Düzenli Kontrol Neden Önemlidir?

Düzenli meme kontrolünün temel amacı, meme kanserini mümkün olduğunca erken dönemde fark edebilmek ve gerekli değerlendirmeyi zamanında yapmaktır.

Erken dönemde saptanan meme kanserlerinde hastalığın evresine ve biyolojik özelliklerine göre daha fazla tedavi seçeneği değerlendirilebilir. Bu nedenle yaşa uygun tarama programına uymak, meme farkındalığını korumak ve şüpheli değişikliklerde sağlık kuruluşuna başvurmak önemlidir.

Sık Sorulan Sorular.

Mamografi her yıl mı çekilir?

Türkiye'deki ulusal tarama programında 40–69 yaş arasındaki kadınlar için iki yılda bir mamografi önerilmektedir. Ancak yüksek riskli kişilerde tarama sıklığı ve yöntemi doktor tarafından kişiselleştirilebilir.

40 yaşından önce mamografi çekilir mi?

Gerekli durumlarda evet. 40 yaşından önce meme şikâyeti, klinik bulgu veya yüksek risk bulunması halinde doktor tanısal değerlendirme amacıyla mamografi veya başka görüntüleme yöntemleri isteyebilir. Tarama ile tanısal değerlendirme aynı şey değildir.

Meme kontrolü için hangi doktora gidilir?

Meme ile ilgili şikâyetlerin değerlendirilmesinde genel cerrahi hekimlerden destek alınabilir. Gerekli durumlarda radyoloji, medikal onkoloji ve kadın hastalıkları ve doğum gibi farklı branşlarla birlikte değerlendirme yapılabilir.

Memede kitle varsa mamografi zamanını beklemek gerekir mi?

Hayır. Yeni ortaya çıkan bir kitle veya başka şüpheli meme değişikliği fark edildiğinde rutin tarama tarihini beklemeden doktora başvurulmalıdır. Tanısal değerlendirme, kişinin yaşına ve bulgularına göre planlanır.

Ailede meme kanseri varsa meme kontrolü daha sık yapılır mı?

Bazı kadınlarda evet. Aile öyküsü ve diğer risk faktörleri, tarama programının kişiselleştirilmesini gerektirebilir. Özellikle birinci derece akrabalarda meme kanseri öyküsü bulunan kadınların risk değerlendirmesi yaptırması önemlidir.