Anormal Uterin Kanama (AUK)

Anormal Uterin Kanama (AUK): Bilgilendirme

Anormal uterin kanama (AUK), adet döngüsünde görülen olağandışı kanamaları tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Bu durum, kanamanın miktar, süre veya düzen açısından normalden sapması ile kendini gösterir. AUK hem yaşam kalitesini etkiler hem de bazen ciddi hastalıkların habercisi olabilir.

Normal Adet Kanaması Nasıldır?

• Adet döngüsü ortalama 21–35 gün sürer.

• Kanama süresi genellikle 2–7 gün arasındadır.

• Toplam kan kaybı 80 ml’den azdır (yaklaşık 4–5 ped/gün).

• Bu sınırların dışındaki kanamalar anormal kabul edilir.

Anormal Uterin Kanama Türleri

• Menoraji: Aşırı miktarda veya uzun süren kanama (7 günden fazla).

• Polimenore: Sık aralıklarla adet görme (21 günden kısa).

• Oligomenore: Seyrek adet görme (35 günden uzun).

• Düzensiz veya ara kanamalar: Adetler arası veya cinsel ilişki sonrası kanamalar.

• Menopoz sonrası kanama: En az 12 ay adet görmeyen bir kadında vajinal kanama.

Nedenleri

1. Yapısal (organik) nedenler:

• Rahim içi polipler

• Miyomlar

• Adenomyozis

• Endometriyal hiperplazi

• Rahim veya serviks kanseri

2. Fonksiyonel (yapısal olmayan) nedenler:

• Hormonal düzensizlikler (yumurtlama sorunları, tiroid bozuklukları)

• Stres, aşırı egzersiz, kilo değişiklikleri

• Doğum kontrol ilaçlarının yanlış kullanımı

• Kanama pıhtılaşma bozuklukları

• Bazı ilaçlar (antikoagülanlar, hormon içerikli ilaçlar)

Ne Zaman Ciddi Olabilir?

• Menopoz sonrası kanama

• Yoğun veya pıhtılı adet kanaması

• Adet arası veya ilişki sonrası kanama

• Düzenli döngü bozulması

• Kansızlık (halsizlik, baş dönmesi, solukluk)

Tanı Yöntemleri

• Anamnez ve jinekolojik muayene

• Kan testleri: Hormon düzeyleri, tiroid, anemi kontrolü

• Ultrason (transvajinal): Rahim duvarı kalınlığı, miyom/polip varlığı

• Endometriyal biyopsi: Özellikle 40 yaş üstü ve menopoz sonrası

• Histeroskopi: Rahim içini doğrudan görme ve gerekirse tedavi

Tedavi Yöntemleri

1. Tıbbi (ilaç) tedavi:

• Hormonal tedaviler (progesteron veya kombine doğum kontrol ilaçları)

• Rahim içi hormonlu spiral (Mirena vb.)

• Ağrı kesici ve antifibrinolitik ilaçlar

• Demir takviyesi (anemi varsa)

2. Cerrahi tedavi:

• Polip veya miyom çıkarılması (histeroskopik rezeksiyon)

• Endometriyal ablasyon

• Histerektomi (diğer tedavilere yanıt alınamazsa ve çocuk planı yoksa)

Önlem ve Takip

• Kilo kontrolü

• Düzenli egzersiz

• Stres yönetimi

• Doğum kontrol ilaçlarını doktor önerisiyle kullanma

• Düzenli jinekolojik kontroller

Kaynakça:

• Munro MG, et al. FIGO Classification System (PALM-COEIN) for Causes of Abnormal Uterine Bleeding in Reproductive Age Women. Int J Gynaecol Obstet. 2011;113:1–12.

• American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Abnormal Uterine Bleeding in Reproductive-Aged Women. 2018

• Fraser IS, et al. Abnormal Uterine Bleeding. Best Pract Res Clin Obstet Gynaecol. 2007;21:891–908.

• Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Evaluation and treatment of abnormal uterine bleeding in reproductive-aged women. Fertil Steril. 2012;98:1401–1410.

• Mayo Clinic. Abnormal uterine bleeding. 2023. https://www.mayoclinic.org